Aktualności

Szczegóły

Autor: Zbigniew Stankiewicz

Opublikowano: 29 lipiec 2026

W dniu 26 lipca 2026, na wieczną wachtę odszedł kmdr mgr inż. Sławomir ROMANOWICZ. Zmarły oficer to absolwent Akademii Marynarki Wojennej oraz Royal Canadian Forces Language School – Detachment Saint-Jean, wieloletni oficer wychowawczy oraz nawigator – członek załogi legendarnego ORP KOPERNIK. Najważniejszym i najbardziej prestiżowym stanowiskiem, jakie zajmował we Flocie – to pełnomocnik Dowódcy Marynarki Wojennej RP ds. ochrony informacji niejawnych.

Był osobą szerokiej wiedzy, dynamiczną, błyskotliwą o znakomitym poczuciu humoru
i niespotykanych umiejętnościach językowych, które były Mu przydatne w Jego licznych podróżach zagranicznych.

Zmarły - to wieloletni, niezawodny sojusznik Ligi Morskiej i Rzecznej – w szczególności Okręgu Mazowieckiego. Oficer był niezwykle pomocny w rozwiązywaniu problemów organizacyjno-logistycznych LMiR. Między innymi, w roku 1996, wydatnie pomagał
w organizacji operacji nautycznej FLIS WIŚLANY.

Straciliśmy niezwykle wartościową osobę, wypróbowanego i niezawodnego partnera.
Cześć Jego Pamięci!

Opracował kmdr J. Kowalewski

Szczegóły

Autor: Zbigniew Stankiewicz

Opublikowano: 24 lipiec 2026

Stanisław Rybka

pseud. „Myrius”

literat, działacz niepodległościowy

1. 13 listopada 1884
2. 9 lub 11 czerwca 1937, Poznań

W randze porucznika brał udział w powstaniu wielkopolskim w latach 1918–1919, zaś swoje przeżycia z tego okresu opisał w kilku publikacjach poświęconych problematyce powstańczej, z których największą popularność zyskała książka o charakterze wspomnieniowym pt. Zerwane pęta (1919). Był jednak oskarżany go o konfabulację i kreowanie mijającego się z prawdą własnego wizerunku jako niezłomnego bohatera wielkopolskiego zrywu niepodległościowego i inicjatora wielu powstańczych wydarzeń. Po pierwszej wojnie światowej pracował dorywczo jako konsultant filmowy, statystował też w filmie Odrodzona Polska (reż. Zygmunt Wesołowski, 1924), opowiadającym o losach powstania wielkopolskiego.

 

Zasłynął jako autor patriotycznych tekstów poetyckich, m.in. Hymnu do Bałtyku, Marsylianki wielkopolskiej, Hymnu Rzeczypospolitej Polskiej (Złamane berła…), z których część zamieścił w zbiorku Płomienie odrodzenia (1921). Opublikował także powieść Słodycz grzechu (1922) oraz sztukę teatralną Arlekin księcia Hackenkreuz (1925).

 

Odznaczony Medalem Niepodległości (1937).

 

 

 

Feliks Nowowiejski

kompozytor, organista, dyrygent, pedagog

1. 7 lutego 1877, Wartembork (obecnie Barczewo na Warmii)
2. 18 stycznia 1946, Poznań

Od dziewiątego roku życia przez sześć lat uczył się w przyklasztornej szkole muzycznej w Świętej Lipce, opanowując grę na fortepianie i organach, a także na skrzypcach, wiolonczeli i waltorni. Po ukończeniu nauki zamieszkał w Olsztynie, gdzie grał w orkiestrze dętej pułku grenadierów pruskich, dla której również komponował utwory marszowe, później zaś (1898–1900) był organistą w kościele św. Jakuba. Przez kilka miesięcy w 1898 r. uzupełniał studia muzyczne w Berlinie w Konserwatorium Sterna (organy u Ottona Dienela, kompozycja u Ernesta Edwarda Tauberta, teoria i kontrapunkt u Ludwika Busslera). W tym samym czasie wysłał na międzynarodowy konkurs kompozytorski ogłoszony przez londyńskie stowarzyszenie The British Musician swój utwór Pod sztandarem pokoju, zdobywając I nagrodę i od razu sporą popularność w Europie. Postanowił wówczas nadal się kształcić – studiował w Szkole Muzyki Kościelnej w Ratyzbonie (1900), na Królewskim Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Berlinie (muzykologia i estetyka, 1901–1902), a także w mistrzowskiej szkole kompozytorskiej przy Königliche Akademie der Künste u Maxa Brucha (1900–1906). Wiele w tym czasie komponował (m.in. nagrodzone w 1902 i 1904 r. Prix de Rome oratorium Powrót syna marnotrawnego i Symfonię h-moll) oraz podróżował po Europie.

 

W 1909 r. zamieszkał w Krakowie, gdzie pełnił funkcję dyrektora artystycznego Towarzystwa Muzycznego, dyrygował oraz koncertował jako organista. W 1914 r. wrócił do Berlina, a po pierwszej wojnie światowej osiadł w Poznaniu i w latach 1920–1927 wykładał w tamtejszym konserwatorium (organy i improwizację), artystycznie i organizacyjnie angażował się w ruch chóralny, m.in. prowadząc często duże, łączone zespoły wykonawcze (jak np. chór złożony z 20 tysięcy śpiewaków wykonujący jego Psalm 136 Jerusalem – Ojczyzna podczas zjazdu śpiewaczego w 1929 r.), występował wciąż jako dyrygent i organista w kraju i za granicą. Po wybuchu drugiej wojny światowej ponownie przebywał w Krakowie, do Poznania powróciwszy na krótko przed śmiercią.

 

Dorobek Nowowiejskiego jest bardzo bogaty – pisał wiele i niemal we wszystkich gatunkach. Stworzył dzieła sceniczne (m.in. operę Legenda Bałtyku, 1924; balety), orkiestrowe (symfonie, poemat Ellenai, 1915; uwerturę Swaty polskie, 1903; koncerty), kameralne, solowe instrumentalne (w tym cykl 9 symfonii organowych, 1933), oratoryjne (m.in. Quo vadis, 1907 i Znalezienie Krzyża, 1909), pieśni solowe (wśród nich słynną Rotę i O Warmio moja miła – obecnie hymn Olsztyna) oraz wiele utworów chóralnych, głównie religijnych. Opracował liczne pieśni ludowe i patriotyczne na różnego typu chóry oraz na głos z fortepianem.

 

Uznany za życia, cieszący się wielką popularnością publiczności, miał rozliczne wykonania swych kompozycji w wielu miastach Polski, Europy i Ameryki – jego Quo vadis wykonano w 150 (!) miastach świata, m.in. w nowojorskiej Carnegie Hall.

 

Uhonorowany został wieloma nagrodami i odznaczeniami, m.in. Państwową Nagrodą Muzyczną (1935), godnością Szambelana Papieskiego (1935), Krzyżem Komandorskim Orderu „Polonia Restituta” (1936), a także członkostwem honorowym The Organ Music Society w Londynie (1931).

 

Tekst

1. Wolności słońce pieści lazur,
   łódź nasza płynie w świata dal,
   z okrętu dumnie polska flaga
   uśmiecha się do złotych fal.
   
   I póki kropla jest w Bałtyku,
   polskim morzem będziesz ty,
   bo o twe wody szmaragdowe
   płynęła krew i nasze łzy.
   
   2. Strażnico naszych polskich granic,
   już z dala brzmi zwycięski śpiew
   i nie oddamy cię, Bałtyku,
   zamienisz ty się pierwej w krew.
   
   I póki kropla jest w Bałtyku,
   polskim morzem będziesz ty,
   bo o twe wody szmaragdowe
   płynęła krew i nasze łzy.
   
   3. Płyń, polska floto, płyń na krańce,
   powita cię uchodziec brat.
   Twa flaga dumnie niech powiewa,
   wolność i sławę niosąc w świat.
   
   I póki kropla jest w Bałtyku,
   polskim morzem będziesz ty,
   bo doprowadzisz do rozkwitu
   polskiego ludu złote sny.
   
   4. Nad morzem krążył orzeł biały,
   i ochrzcił fale własną krwią.
   Pomorskie straże rozbrzmiewają
   nad brzegiem morza piosnką tą:
   
   I póki kropla jest w Bałtyku,
   polskim morzem będziesz ty,
   bo doprowadzisz do rozkwitu
   polskiego ludu złote sny.

 

Z. S.

Szczegóły

Autor: Zbigniew Stankiewicz

Opublikowano: 22 lipiec 2026

Adam Werka, chyba najwybitniejszy polski malarz marynista, urodził się 2 czerwca 1917 roku daleko od morza, w Dublanach koło Lwowa. Razem z rodzicami zamieszkał później w Bydgoszczy, gdzie zdał maturę w 1936 roku. Zafascynowany morzem, marzył o zawodzie marynarza, ale ciężka wada wzroku uniemożliwiła mu to. Po maturze odbył roczne szkolenie wojskowe w Wołyńskiej Szkole Podchorążych Rezerwy w garnizonie Włodzimierz Wołyński, a we wrześniu 1939 był uczestnikiem Bitwy nad Bzurą. Czas okupacji niemieckiej Adam Werka spędził w Warszawie, pracując fizycznie w piekarni i studiując na tajnych kompletach malarstwo i grafikę. Po wyzwoleniu artysta podejmował się różnych prac w charakterze grafika i ilustratora, aż wreszcie w 1958 roku na zamówienie słynnego redaktora Jerzego Micińskiego zaczął regularnie malować ilustracje do miesięcznika "Morze". Równolegle projektował i malował obrazy na okładki wspomnianych "Miniatur Morskich", ale także "Małego Modelarza", książek Jerzego Pertka "Wielkie dni małej floty" i innych poświęconych zmaganiom polskiej Marynarki Wojennej w czasie II wojny światowej. Niestety, jakość druku w tamtych czasach nie była zbyt dobra i dopiero wydana w 1989 roku "Flota spod biało-czerwonej" Jana Piwowońskiego ilustrowana przez Adama Werkę, pokazała w pełni jego kunszt.

Wszystkie obrazy Werka namalował w ciasnym pokoju swojego mieszkania przy ulicy Franciszkańskiej 10 w Warszawie. Trudno w to uwierzyć, ale ten najwybitniejszy polski malarz marynista, zmarły 16 grudnia 2000 roku, nigdy za życia nie doczekał się wystawy swoich prac.

Z. S.